NIEOSWOJONE PTAKI

"Kiedy malarz, Jan Stanker, poznal Tole w majatku sasiadujacym z dobrami nalezacymi do rodziny jego przyjaciela, wydawalo sie, ze bedzie to idealny zwiazek dusz. Wokol rozkwitala przyroda. Oni byli mlodzi, piekni, oczarowani soba. Ani jedno ani drugie nie pomyslalo wtedy, ze zycie ma tez strone prozaiczna, nie tylko poetyczna. Kiedy znalezli sie w Warszawie bez grosza przy duszy, za to z malym dzieckiem, swiat przestal wygladac tak rozowo. Stanker nie potrafil zniesc ograniczenia artystycznej swobody i oskarzal o swoj zly los Tole, ktora choc nieszczesliwa, nie mogla go opuscic, gdyz nie zezwalaly na to owczesne normy moralne. Dopiero gdy maz zostawil ja, okazalo sie, ze sama, przy pomocy zyczliwych ludzi, potrafi zadbac o siebie i coreczke, a nawet dopomoc innym. Ale w tamtych czasach zwiazek malzenski byl nierozerwalny..."